PhuDang's blog

Thứ Bảy, 3 tháng 1, 2026

Chuyện tầm phào ... : Di sản của Cha… Ông!

Tôi có một người bạn sống ở nước ngoài, đam mê văn hóa phương Đông như trẻ con mê tò he ở hội làng. Hôm rồi về Việt Nam, anh hào hứng bảo tôi:

- Dẫn đi xem cái gì đó thiêng liêng, kiểu di sản của tổ tiên của quốc gia ấy! Tôi gật đầu ngay.

Sẵn tiện đường nên nơi đầu tiên ghé là cây đa 13 gốc ở Xóm Trại Hải Phòng. Cây đa không to lắm do sống chưa quá lâu nhưng đọc bảng hướng dẫn thì dài như một thiên sử thi, cây mới 300 tuổi nhưng đã được voi của Hai Bà Trưng ... bẻ lá ăn nên không thể cao được!

Cây này được công nhận là di sản quốc gia từ năm 2014, giờ là điểm du lịch tâm linh, có cả công viên bao quanh, rộng những hơn ... nửa hecta!

Mới lò dò tới gần thì có ông già già hiện ra, nón cối bộ đội trên đầu, băng đỏ trên cánh tay, hùng hổ cầm gậy trắng như CSGT nhưng mặt lạnh tựa bảo vệ ngân hàng:

- Đưa xe vô bãi giữ, mua vé rồi mới được vào!

- Chúng tôi chỉ đứng ngoài nhìn thôi mà?

- Không mua vé tham quan thì yêu cầu lui ra xa...

Bạn tôi rút máy zoom lên định chụp tấm ảnh cây đa thì bị quát:

- Cất máy! Không chụp! Không quay!

Cái cây di sản của quốc gia, in đầy trên sổ tay du lịch văn hóa, nhưng đứng ngoài mà ngắm nó lại… phạm luật làng! Tôi vừa cười vừa nói nhỏ với bạn:

- Di sản của cha ông chúng tôi đấy! Đang được mấy ông kễnh con trông nom rất kỹ, kỹ đến mức không cho phép lại gần ngó nghiêng ngó ngửa !

Thì bèn mua vé, bên trong dưới gốc cây có chỗ thờ cúng nhang đèn nghi ngút, khách thì gần chục vị cả nam lẫn nữ tuổi sung mãn đang... xin xăm, coi bói, coi chỉ tay, hỏi số đề. Không khí linh thiêng được gói combo sẵn – mỗi người một nhúm niềm tin, thêm ít hương khói, và chi trả không cần hóa đơn… Bạn tôi ngơ ngác:

- Ủa? Đây là bảo tàng văn hóa, hay trạm thu phí tâm linh?

Xong, tôi dẫn anh về Chí Linh thăm di tích Côn Sơn – Kiếp Bạc, nơi Nguyễn Trãi về ẩn mình hưu trí sau khi hoàn thành những công việc quan trọng ... Nơi xưa hơn là đại bản doanh của Trần Hưng Đạo. Nghe nói đang nộp hồ sơ lên UNESCO xin được gọi là Di sản Thế giới ( ! ). Nghe mà sướng lỗ tai quá chừng! Tôi định bụng lần này sẽ gỡ điểm nhưng vừa đến cổng chùa Côn Sơn, tên gốc là Thiên Tư Phúc Tự thì bị nhóm bảo vệ nhào ra chỉ thẳng mặt:

- Muốn vào,… mua vé, còn đứng ngoài chơi thì né xa cổng ra.

Tôi vâng lời đứng ngoài xa giữa trời nắng chang chang chụp vài ảnh cổng chùa, may mà không bị thu phí !

Từ tên chữ Thiên Tư Phúc Tự, nghĩa là trời ban cho phúc lành. Tôi nghĩ xây được chùa đặt tên hay vậy chắc đều có ý, nhưng tiền nhân không thể ngờ được chuyện sau này Phật tử hay con dân phải đóng tiền để được vào lạy Phật nhận Phúc, còn không thì đứng ngoài, ngắm Phúc từ xa.

Bạn tôi bối rối hỏi:

- Đây là "di sản của ông cha", hay của ông bảo vệ? Tôi thở dài, khẽ đáp:

- Có lẽ của một ông nào đó đã được cấp phép in vé!

Nghĩ đến cảnh chỉ vô lạy Phật, nơi được “trời ban cho phúc lành“ mà phải trả tiền thì uất ức quá, chúng tôi quay xe chạy qua đền Kiếp Bạc, nơi thờ Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn, biểu tượng anh hùng dân tộc, từng ba lần đánh tan quân Nguyên Mông. Nơi này là di tích quốc gia đặc biệt, mọi người Việt hễ nghe tới tên Ngài luôn trào dâng tự hào. Nhưng hôm nay còn khá xa cổng đền đã phải xuống xe mua vé. Thôi kệ, là con dân từ xa đến viếng Đức Thánh Trần, hơn thua chi mấy chục bạc tiền vé tuy cũng uất ức bởi bái vọng… cũng cần biên lai !

Tôi chưa kịp vái lạy thì đã bị nhóm nam nữ sồn sồn vội vàng chen lấn. Hình như không mấy ai vô để dâng hương tưởng nhớ Hưng Đạo Vương đâu! Vô tới sân đền, thấy khá nhiều khách thập phương đứng chờ xin xăm, người đi lễ thì ít, người xin tài xin lộc thì nhiều. Có ông mập mạp đỏ lưởng mồ hôi mồ kê rịn, chắp tay khấn rì rầm, cầm cây xăm khấn run run xin:

- Xin ngài cho biết, giờ con đầu tư đất chỗ này được không?

Bạn tôi nghiêng đầu qua hỏi tôi:

- Đây là đền thờ danh tướng, hay… trung tâm tư vấn đầu tư?

Tôi chỉ biết Hưng Đạo Đại Vương, Ngài ba lần phá tan giặc, chứ có lần nào xem phong thủy hay khuyên đầu tư đất đâu ... Tôi im re không trả lời, cũng không còn dám nói gì. Bước qua các bậc đá lịch sử mà lòng không biết tự hào hay giận dỗi ai. Chúng tôi rời đi như vừa lướt qua một sân khấu, nơi di sản hóa thành dịch vụ, và anh hùng dân tộc phải né chen lấn với số đề, xin xăm, tiền lẻ và máy quẹt mã QR.

Trên đường về, bạn tôi im lặng thật lâu rồi hỏi:

- Ở Việt Nam, “di sản của cha ông” nghĩa là gì?

Tôi nghĩ một lúc rồi vùng vằng trả lời:

- Nghĩa là: Cái gì hồi xưa cha ông ta để lại ...

... thì hôm nay là “ của Cha của Ông !”

Muốn thấy thì phải mua vé, muốn tin thì phải trả phí. Còn nếu chỉ muốn... chụp hình? Xin lỗi nhé, phải đóng tiền trước đã !

Ngày mai, tôi đưa bạn ấy ra Cửa Ông, nơi con trai của Đức Thánh Trần là Trần Quốc Tảng tuân lịnh cha về trấn nhậm vùng biên ải, lập nhiều chiến công nên được nhân dân tôn thờ còn hơn cả Thành Hoàng, hy vọng le lói là nơi ấy ... chưa bị công ty nào làm dự án trùng tu lập BOT thu tiền vào kính lạy Ông !

Phú Đặng

Chuyện tầm phào ... : Lạc mùa lên Mẫu Sơn

Từ Sài Gòn lang thang ra Bắc giữa mùa hè, tôi bị chê là “lạc mùa.” Đi thế thì hưởng được gì ngoài nắng gắt và… bụi ? Người ta nói, Bắc nên đi mùa Thu hoặc Đông, khi chuyển mùa có lá vàng, có tuyết, có sương mù bồng bềnh như trong phim. Còn hè, ai lại dở hơi mà đi núi?

Nhưng tôi chỉ có phép đi vào mùa hè. Thế nên đành vậy…

Balô nhẹ tênh, xe gắn máy phân khối nhỏ, lòng chỉ vương vấn mấy vần thơ : “ Mơ những chân trời rộng lớn mênh mông / Nơi mây trắng bay trên rừng hoang viễn xứ.” ( TL )

Tôi từng thèm được một lần về miền “Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi / Mường Lát hoa về trong đêm hơi “ để lướt theo bước chân QD. Thế mà hữu duyên được đi cùng nhóm lên Mẫu Sơn. Nơi mỗi mùa đông, dân tình lại rồng rắn xe máy ô tô chen lấn tìm đến chỉ để nhìn một lớp tuyết mỏng tanh rồi về đăng hình caption: “Băng giá miền biên viễn!”

Lúc tôi đi, không tuyết, không đông. Chỉ có sương và cái lạnh lạ lùng như khăn mặt ẩm chưa giặt. Đường lên núi xóc nảy, nhưng càng lên càng đỡ. Đến lưng chừng, sương bắt đầu quấn lấy xe như mây biết níu. Tầm nhìn chưa đến năm mét, đường dốc ngoằn ngoèo như ai vẽ bậy trên giấy rồi bắt ta chạy theo đường mực.

Đỉnh Mẫu Sơn hiện ra như một giấc mơ… mốc meo. Không hề như câu thơ thần thánh chào đón, mà là cái lạnh ẩm ướt, len vào áo quần như nước len vào vách nứt. Những biệt thự cổ hoặc cố làm ra có vẻ cổ, nằm lim dim uể oải như mấy ông già bệnh hoạn ngồi đắp áo đắp khăn giữa hội nghị “thành công tốt đẹp.” Vôi tróc, mái dột, cửa sổ rỉ sét lủng lẳng như muốn… tự tử tập thể.

Giữa sân, một cụ già nhỏ người, áo bông sờn cũ, lom khom cầm miếng giẻ lau chùi mấy chai rượu, hàng vỏ chai đùng đục hoà lẫn dáng hình ông:

- Rượu Mẫu Sơn ủ từ men lá đặc sản của người Dao đây. Uống vào luôn trẻ khỏe, tối nằm mộng thấy tiên…

Chưa rao xong đã ho khù khụ như tự gọi hồn trong mộng về gấp!

Tôi nhìn chai rượu rồi nhìn ông già. Tò mò thật, nhưng thôi.

Chưa kịp rời đi thì trượt phải cái gì mềm mềm, phân bò! Ở đây, bò sống như chủ nhân: Thong dong giữa sân, đứng như tượng nghệ thuật trong sương mù và để lại "chữ ký sinh học" khắp nơi.

Cảnh sắc Mẫu Sơn mờ mờ mù sương, nhưng mùi thì rõ ràng.

Tôi ghé một lâu đài giả cổ kế bên khách sạn 9 Gian cửa đóng then cài, ngoài nhìn vào như nhà hoang. Gọi ba bốn lần, một cô gái luộm thuộm bước ra, đầu bù tóc rối, áo quần nhăn nhúm:

- Cái gì thế ? Chưa tới giờ mở cửa !

- Tui chỉ hỏi mướn phòng.

- Một triệu một đêm, không bữa sáng, cửa mở rồi, vào xem đi, sau 12 giờ quay lại nhận phòng.

Đi vào thử một phòng. Lạnh. Cũ. Giường gỗ ọp ẹp, ổ điện bung dây như đang tố cáo ai đó. Tôi hỏi vọng ra:

- Có nước nóng không cô?

- Hôm qua có. Không biết nay thì sao…

Phú Đặng

Cái máy ảnh hay cây bút chỉ là phương tiện !

Chụp ra bức ảnh đẹp đầy cảm xúc, xét trên vài khía cạnh cũng giống như người dịch từ tiếng nước ngoài sang tiếng Việt :

- Vẫn khung ảnh đó cùng một thời điểm nhưng mỗi tay máy thể hiện các góc chụp và đóng khung hình … khác nhau ! Ví dụ như 2 ảnh minh hoạ đính kèm.

- Tinh hoa dùng câu chữ của dịch giả có tải được sức sống động của hình tượng và ý sâu sắc của tác giả hay không là vấn đề lớn, ví dụ như là:

Từ 2 câu trong bài thi Vô đề của Lý Thương Ẩn

- …” Xuân tàm đáo tử ty phương tận / Lạp cự thành hôi lệ thuỷ can. “

Để dịch ra tiếng Việt, mấy trăm năm qua rất nhiều dịch giả đã dùng nhiều cách, xét 2 bài vẫn chỉ gói gọn trong 14 chữ:

Có người dịch theo thể thơ lục bát: “ Thác rồi tằm mới dứt tơ / Tàn rồi ngọn nến mới khô lệ sầu “

- Có ai đó đã dịch theo thể thất ngôn trong thơ Đường“ Con tằm đến thác tơ còn vướng/ Cây nến sắp tàn lệ vẫn sa “

Văn chương chữ nghĩa đôi khi như nhiếp ảnh: Chỉ khi quan sát khá tinh tế mới thể hiện lột tả được !

Chỉ 14 chữ để dịch đã thể hiện một đằng chỉ là Past một đằng là cả Past continuous !

Phú Đặng

Chuyện tầm phào từ chuyện kể của Vân Anh : Tri ân … ná thở !

Mờ sáng 20-11, quà cho cô mẹ nhét vô cặp, vội vàng gắn thêm cái nơ đỏ to đùng, to đến mức con hơi nghi ngờ liệu nó có thuộc về con hay con thuộc về …nó ?

Bước vô sân trường, thứ đầu tiên Vân Anh thấy là băng rôn “TỰ HÀO TRI ÂN”. Chữ “ÂN” dán lệch, nhìn xa y chang chữ “ĂN”. Đến trường quá sớm giờ thì bụng Vân Anh cồn cào. Nhìn cái bảng mà nhớ cô bán cơm tấm, nhớ cái menu !

Đến màn dợt lại bài múa “ Ơn nghĩa thầy cô “. Cô Tổng phụ trách quát :

- Cười tự nhiên lên!

Cười tự nhiên mà cô cho tập những sáu lần! miệng cả lớp đơ như TV đứng hình.

Bạn Hà chép miệng:

- Cười nữa chắc rách môi quá ha

Vân Anh nghiêm túc gật đầu, đúng y kiểu bác sĩ xác nhận chẩn đoán.

Tới tiết mục tặng hoa. Lớp Vân Anh chưa kịp chọn nhóm đại diện thì cô gào lên “ nhắc tuồng “:

- Em nào cầm được hoa thì lên hết.

Thế là ba mươi hai đứa tràn lên như đàn cá lóc cửng trườn qua bờ kinh đầu mùa nước nổi.

Một bạn giẫm lên váy bạn.

Một đứa rớt mất nơ.

Mấy đứa con trai cầm hoa lóng ngóng làm gãy luôn bông.

Riêng Vân Anh bị dây kẽm trên bó hoa quẹt vô mũi ba lần, đến mức con nghi thầy cô được tặng hoa ít hơn… học trò bị đâm trúng.

Đến lượt Vân Anh phát biểu. Giọng con cố diễn cảm y như lúc tập: “Chúng em xin gửi lòng biết ơn sâu sắc nhất …

Loa lập tức phát ra:

“ Chun … em … rẹt rẹt… sâu… ù ù…”

Không ai nghe gì nhưng ai cũng gật, cuối cùng là vỗ tay đều. Gật và vỗ theo thủ tục hay do cảm xúc thì con không biết nên không dám nói.

Thầy hiệu trưởng lên sân khấu đọc diễn văn, thầy đứng như làm nhuỵ giữa một rừng hoa, bài thầy đọc trong giấy dài lắm, nhớ không nổi, mỏi mê lơ mơ giật mình tỉnh, nghe được câu cuối “ ... dịp để các em bày tỏ lòng tri ân thầy cô chân thành nhất …”

Vỗ tay hết, buổi lễ kết thúc.

Cô chủ nhiệm thở ra một hơi như vừa vượt qua một năm học .

Đứng cạnh cô, Vân Anh hỏi nhỏ:

- Cô ơi, nếu con ngoan và học chăm chỉ, vậy có được tính là tri ân thầy cô không?

Cô cười, nụ cười mệt mỏi nhưng thiệt tình

- Vậy là quá đủ rồi con.

Vân Anh gật gù dạ thưa:

- Nếu vậy thì nãy giờ tụi con múa, chen lên tặng bông, đọc bài nhớ ơn… chắc để làm thầy cô với quan khách được vui thôi hả cô ? Chứ tri ân là sao con chưa hiểu...

Quay về chỗ ngồi, thấy bạn nào mặt cũng phờ phạc, lầm bầm: “Tri ân mà đuối như trái chuối, chúc các bạn may mắn năm sau !”

Phú Đặng

Chuyện tầm phào... : Nước Rút Xuống Quan Nổi Lên

Sau lũ năm ngày, dân Xóm Chùa hỏi nhau:

- Không biết nước rút hết chưa?

Ông Mười đáp:

- Chắc rồi. Thấy bụng quan to là biết mặt đất muốn ló ra rồi đó!

Đúng thiệt. Đoàn xe tới ầm ầm, bùn nước văng lên như cố xóa dấu vết chính nó.

Quan bước xuống, gương mặt buồn đúng kịch bản. Cấp dưới nhắc nhỏ:

- Dạ dạ, giữ nguyên mặt đó, máy đang chạy.

Quà cứu trợ được trao hai lần:

Lần một cho dân thiệt, như làm nháp.

Đạo diễn lập tức đổi chỗ người này, sắp người kia, lấy góc đẹp.

Lần hai cho dân coi, trên … truyền hình.

Bà Tám hỏi:

- Dẫy tui được mấy phần?

Anh quay phim thì thầm:

- Một. Cái kia của … ống kính.

Một anh mất nhà mon men chỉ vào cái nền ngổn ngang kể cảnh lũ cuốn.

Đạo diễn phẩy tay:

- Ông kia né ra, che dáng lãnh đạo.

Khi đoàn xe rời đi, trời chuyển mưa. Ai đó nói nhỏ:

- Trời thương dân nên khóc.

Ông Mười lắc đầu:

- Hổng phải. Trời khóc vì nãy giờ ráng nín, coi mấy bả diễn.

Bà cụ gút lại, giọng mỏng như lá mía:

- Lũ năm nay ghê thiệt.

Mà lũ sau lũ còn ghê hơn !

Phú Đặng

Chuyện tầm phào ... : “Nghiêng đồng đổ nước ra sông” - “Vắt đất ra nước, thay trời làm mưa.”

Nửa tin nửa ngờ: Mai mốt ông Trời thất nghiệp thiệt sao ?

Năm ba chục năm sau, khẩu hiệu im hơi.

Không phải vì sai mà vì nó ... tự chuyến hoá, nội dung thì không nhưng cách hô hào thì “ trình” cao hẳn!

Kết quả ư, khó nói lắm ... chỉ thấy nghịch nghịch !

Rừng bị lột lá, núi bị cạo da.

Chim hết chỗ đậu, đành ngủ đất.

Sông bị chặn ngang, nước kẹt như người mắc tiểu gặp kẻ giữ cửa.

Mùa hạn sông trơ đáy, đá phơi bụng, cá phơi xương.

Mùa mưa bão, hồ mở xả kèm thông báo trang trọng: “ Đang vận hành điều tiết qua tràn xả sâu theo đúng quy trình.”

Nước tràn ngập trắng đất, dân chạy tuột cả quần đùi.

Bầy vịt trôi tuốt luốt, theo sau là bọn trâu bò heo chó tủ giường…

Xóm làng trôi như đại hồng thủy.

Nước rút, đoàn xe trườn tới.

Vài bụng to bước xuống, mặt thịt cố tập buồn đúng chuẩn đưa ma.

Gã quay phim nhắc khe khẽ:

- Dạ giữ nguyên mặt đó, Sếp. Xin cẩn thận, đất còn ướt.

Thị sát xong ai nấy leo lên, đoàn xe lăn bánh êm ru như chưa từng dừng lại.

Phía sau nhúm dân lom khom, người thất thần kẻ hớt hải cố quơ quào chắp ráp lại phần đời vừa bị cuốn trôi.

Phú Đặng

Chuyện tầm phào... : Nhà vệ sinh công cộng

Nhà vệ sinh công cộng mới dựng, bảng hiệu sáng choang, chữ vàng phản nắng trưa.

Ai đi ngang cũng gật gù: “Đẹp dữ thần! Văn minh dữ ha!”

Cán bộ đứng cắt băng, tay sạch sẽ, nụ cười thơm phức.

Đám thanh niên áo xanh đồng phục kèm nón tai bèo đứng thành hàng, không đứa nào dám bước vô, như thể bên trong là chỗ linh thiêng.

…

Ngày nọ, có bà cụ đẩy xe ve chai ghé lại.

Mở cửa, mùi bên trong bốc ra dội ngược.

Bà khựng lại, thở ra một tiếng rất nhỏ, tiếng thở bà vẫn dùng khi nhìn mấy đứa cháu nghịch phá đồ rồi tự nhủ:

“Thôi, bỏ đi. Xài chút đỉnh lại hư.”

Sàn ướt.

Vòi nước gãy.

Cái bồn cầu còn mới nằm hơi nghiêng như chiếc xuồng vô nước.

Giấy thì đầy ngoài thùng, không miếng nào nằm đúng chỗ.

Trên tường, hướng dẫn: “Giữ gìn vệ sinh là trách nhiệm của mọi người.”

Bảng đó sạch nhất phòng.

Bà đi ra, khép cửa lại rất nhẹ, như sợ làm rớt cái bảng hiệu. Rồi đẩy xe đi tiếp. Không buồn, không vui. Chỉ có vẻ ... hiểu rồi !

Hiểu rằng thứ làm cho dân, đẹp nhất là lúc chụp hình.

Đằng sau bà, nhà vệ sinh đứng im, bảng hiệu vẫn sáng loáng, như cái mặt nạ chưa kịp dơ.

Phú Đặng

Chuyện tầm phào... : TrồNg CâY GâY RừnG

Từ lâu, dân thì có ngày toàn dân trồng cây 28-11.

Còn hễ có dịp là cán bộ tổ chức trồng cây cán bộ.

Cây cán bộ là phải chọn cây tươi tắn, lá bóng như vừa xịt dầu, tốt nhất cao dưới mức cổ thụ còn phải tính thêm cành đâm nhánh tỉa cho đúng thế.

Rễ được bọc gói tròn trịa như một món quà chuẩn bị chu đáo, chỉ chờ ống kính đón nhận.

Cây loại vừa vừa phải tám người khiêng, đại thụ thì gọi luôn xe cẩu.

Gương mặt nhân công căng thẳng chuẩn bị đặt cây sao cho đúng hướng đã định.

Huyệt đào sẵn, chờ lãnh đạo.

Đoàn vừa tới, chủ nhân phát biểu ôn lại truyền thống trồng cây nhớ Bác rồi nhanh bước tiến lên cột chặt nơ đỏ vô thân cây. Cái xẻng trang điểm chiếc nơ nhỏ e ấp thì đứng chờ - chờ người nào chỗ ấy !

Quan khách áo vest nghiêm chỉnh, giày tây soi bóng gương mặt loáng mỡ cố giữ nghiêm trang.

Không khí chẳng kém gì buổi ký hiệp định quốc tế, chỉ thiếu mỗi cái bàn nhung đỏ với bút ký mạ vàng.

Khác với lễ khánh thành ở chỗ không ai có kéo vàng lăm lăm chờ cắt băng vải đỏ.

Khởi động nghiêng xẻng, bấm máy.

Xúc nửa xẻng đất, bấm máy.

Chạm tay vào gốc cây, bấm máy.

Nhà báo nhà đài nháo nhào chạy tới chạy lui để không bỏ lỡ khoảnh khắc hình ảnh thể hiện “ chung tay vì môi trường”.

Trồng xong, dựng bảng đặt sẵn: CÂY LƯU NIỆM DO ...

Rồi đoàn người vội vàng lau tay, lên xe ra đi.

Cây lìa rừng xa lạ đứng bơ vơ.

Từ đây cây không còn trong chương trình, sống mạnh hay sống mòn, bảng tên còn hay rớt là chuyện của thì tương lai.

Chuyện sống còn được ưu tiên quan tâm thì đã sống: Những tấm hình có cây.

Phú Đặng

Chuyện tầm phào... : Người bệnh rên hết

Cái bảng treo ở đầu buồng nuôi bệnh. Chữ đỏ đã bạc màu, nền trắng loang lổ như da người thiếu máu.

Nó thiếu chữ T.

Chữ T rơi rớt lâu rồi.

Không ai nhớ rớt từ hồi nào, mà cũng không ai hỏi. Bởi ở đây, thứ cần gắn lại không phải là nó.

Người bệnh nằm kín phòng. Nhiều giường có hai người nằm nghiêng trở đầu.

Nằm riết rồi cũng quen, quen tới mức không còn tư thế nào khó chịu hơn.

Đau thì rên, rên hoài thì mệt, mệt quá thì thôi.

Bác sĩ đi ngang, mắt nhìn thẳng.

Không phải vì vô tâm, mà vì nhìn lệch đi đâu cũng thấy một thứ đau giống nhau, đều đều như mẫu in sẵn.

Điều dưỡng theo sau ghi hồ sơ. Ghi nhanh. Chữ như chạy trốn chính nó.

Có tiếng rên phía sau lưng. Tay vẫn ghi, đầu không ngoái lại.

Ở đây, rên không làm thay đổi thứ tự, không phải ưu tiên.

Người nhà nuôi bệnh đứng dựa tường. Dựa riết thành quen, quen đến mức lưng cũng học được cách cam chịu.

Quạt cho bệnh nhân, quạt luôn cho chính mình. Miệng mấp máy tính hỏi, nhưng nhìn thấy bảng, thì thôi.

Cái bảng nói rồi.

Nói gọn. Nói đủ: Người bệnh rên hết.

Buổi trưa, hành lang nóng.

Buổi chiều, hành lang vẫn nóng.

Mùi thuốc sát trùng trộn mùi mồ hôi quen tới mức không ai còn nhăn mặt.

Chữ T nếu có rớt xuống sàn, chắc cũng nằm im đó. Không ai nhặt làm chi. Ở nơi này, thứ rớt nhiều nhất là sức khoẻ và sức chịu đựng.

Rồi khi cạn một trong hai, thì rên… cũng hết !

Cổng cao, khẩu hiệu treo cao, nhìn từ xa thì rõ. Ngước mắt nhìn gần dễ trợt ót. Đường bên dưới thì hẹp, ổ gà quen mặt, nước đọng quen mùa. Người đi quen thì biết né, người mới thì học cúi nhìn.

Ngày nào cũng đi qua.

Ngày nào cũng thấy chưa hiểu rõ ý lắm, cổng chào để làm gì ngoài đứng đó.

Cổng không cửa, không mái che mưa nhưng đủ làm cho xe chùn lại một nhịp.

Cổng không giúp đường bớt xấu nhưng giúp người tập cúi quen dần.

Nghe nói dựng cái cổng này cũng tốn nhiều tiền.

Đa kim ngân thì đứng cao, sừng sững. Người đi dưới thấp, quen cúi

Người ta mở mắt nhìn cổng chào nhấp nháy vào dịp lễ lúc bật đèn.

Ngày thường thì cúi đầu đi tiếp.

Cổng chào vẫn đứng đó chắn ngang, đường hẹp như cũ.

Chỉ thêm cái cảm giác quá đỗi tự hào là mỗi ngày được đi dưới một thứ rất to, thứ rất nhiều tiền. Lâu lâu được thấy một câu khẩu hiệu thay lắm, cổng chào để làm gì ngoài đứng đó.

Cổng không cửa, không mái che mưa nhưng đủ làm cho xe chùn lại một nhịp.

Cổng không giúp đường bớt xấu nhưng giúp người tập cúi quen dần.

Nghe nói dựng cái cổng này cũng tốn nhiều tiền.

Đa kim ngân thì đứng cao, sừng sững. Người đi dưới thấp, quen cúi

Người ta mở mắt nhìn cổng chào nhấp nháy vào dịp lễ lúc bật đèn.

Ngày thường thì cúi đầu đi tiếp.

Cổng chào vẫn đứng đó chắn ngang, đường hẹp như cũ.

Cổng chào đứng đó cũng chưa đủ lâu. Mỗi sáng đi qua sau khi nhìn lên là phải cúi đầu.

Không phải cúi chào cổng chào. Đọc khẩu hiệu mọi thứ chực bay lên, sợ giữ mình không kịp. Cúi xuống để chắc thấy hai chân còn nguyên trong đôi dép đứng trên mặt bụi đường.

Ngày nào cũng đi qua.

Ngày nào cũng thấy chưa hiểu rõ ý lắm, cổng chào để làm gì ngoài đứng đó.

Cổng không cửa, không mái che mưa nhưng đủ làm cho xe chùn lại một nhịp.

Cổng không giúp đường bớt xấu nhưng giúp người tập cúi quen dần.

Nghe nói dựng cái cổng này cũng tốn nhiều tiền.

Đa kim ngân thì đứng cao, sừng sững. Người đi dưới thấp, quen cúi

Người ta mở mắt nhìn cổng chào nhấp nháy vào dịp lễ lúc bật đèn.

Ngày thường thì cúi đầu đi tiếp.

Cổng chào vẫn đứng đó chắn ngang, đường hẹp như cũ.

Chỉ thêm cái cảm giác quá đỗi tự hào là mỗi ngày được đi dưới một thứ rất to, thứ rất nhiều tiền. Lâu lâu được thấy một câu khẩchực chờ địa phương bay lên, vội bấm hai ngón chân cái, người cúi thấp hơn chút nữa. Neo.

Tất cả cảm xúc:

Trang chủ

Thứ Bảy, 3 tháng 1, 2026